• Οι πιθανότητες να αρρωστήσει κανείς ταξιδεύοντας σε αναπτυσσόμενες χώρες για χρονικό διάστημα μέχρι 90 ημέρες (μέσος όρος διάρκειας ταξιδιού 19 ημέρες) είναι 60%-70%


• Οι πιθανότητες να ζητήσει κανείς ιατρική βοήθεια είναι 8%


• Οι πιθανότητες να χρειαστεί νοσηλεία σε Νοσοκομείο είναι λιγότερες από 1%


• Τα συχνότερα προβλήματα που εμφανίζονται είναι: διάρροια 34%, νόσος του αναπνευστικού 26%, δερματικά προβλήματα 8%, ναυτία 5%, ατύχημα με κακώσεις 5% και πυρετός (οποιασδήποτε αιτιολογίας) 3%


• Μετά την επιστροφή υπάρχουν 26% πιθανότητες να εμφανιστούν διάρροια, νόσος του αναπνευστικού, δερματικά προβλήματα ή πυρετός

Όχι, οι πιθανότητες ποικίλλουν και εξαρτώνται από:

• Τον τόπο προορισμού (μερικές χώρες ή περιοχές τους είναι περισσότερο «επικίνδυνες»)


• Τη διάρκεια του ταξιδιού


• Το είδος του ταξιδιού (οργανωμένο ή μη)


• Το είδος της διαμονής (ξενοδοχειακή υποδομή ή ελεύθερο κάμπινγκ)


• Τα μέτρα πρόληψης (π.χ. εναντίον των τσιμπημάτων από έντομα)


• Την τήρηση ή μη των βασικών κανόνων υγιεινής και ασφάλειας


• Τη χρήση ή μη προληπτικής φαρμακευτικής αγωγής (π.χ. ανθελονοσιακά φάρμακα) όπου αυτά ενδείκνυνται


• Την εμβολιαστική κάλυψη (σε συνήθη ή σε ενδεικνυόμενα εμβόλια)


• Τη γενική κατάσταση της υγείας


• Τη προσωπική συμπεριφορά και το είδος διαβίωσης

Αν και οι λόγοι είναι πολλοί, παρακάτω συνοψίζονται οι κυριότεροι

• Ορισμένες χώρες έχουν διαφορετικό επίπεδο υγιεινής και λιγότερα διαθέσιμα μέσα για αναβάθμιση της Δημόσιας Υγείας


• Σε ορισμένες χώρες η κουλτούρα, το μορφωτικό και το βιοτικό επίπεδο είναι τέτοια που η τήρηση των βασικών κανόνων υγιεινής δεν είναι ευρέως διαδεδομένη


• Οι κλιματολογικές, οι γεωγραφικές και οι δημογραφικές συνθήκες ορισμένων χωρών ευνοούν την εξάπλωση ορισμένων νοσημάτων. Σ’ αυτό μπορεί να συμβάλλει και η διαφορετική πανίδα και χλωρίδα της κάθε χώρας


• Συχνά οι ταξιδιώτες δεν είναι επαρκώς ενημερωμένοι και προετοιμασμένοι για τις ιδιαιτερότητες της κάθε χώρας, με αποτέλεσμα να εκτίθενται σε κινδύνους


• Ορισμένες φορές οι ταξιδιώτες με τη συμπεριφορά τους και τον τρόπο ζωής και διασκέδασης που επιλέγουν, εκτίθενται σε κινδύνους


• Μερικές φορές ακόμα και η διαδικασία του ίδιου του ταξιδιού μπορεί να προκαλέσει προβλήματα σε ορισμένους ταξιδιώτες (π.χ. jet lag, ναυτία)

• Να ενημερωθεί για τις συνθήκες υγιεινής, για τα νοσήματα που ενδημούν και για τις δυνατότητες παροχής ιατρικής φροντίδας στον τόπο προορισμού του


• Να σχεδιάσει προσεκτικά και με κάθε λεπτομέρεια το ταξίδι


• Να προμηθευτεί τον εξοπλισμό και όλα εκείνα τα αντικείμενα και τα φάρμακα που θα του είναι απαραίτητα


• Να συμβουλευτεί έγκαιρα το γιατρό του και τις Υγειονομικές Αρχές (6-8 εβδομάδες πριν την αναχώρηση) ώστε να γίνουν όλα όσα απαιτούνται (π.χ. εμβόλια, χορήγηση προφυλακτικής ανθελονοσιακής θεραπείας) σύμφωνα με την κατάσταση της υγείας του και τις επικρατούσες συνθήκες στον τόπο προορισμού


• Να εφοδιαστεί από το γιατρό του και τις Υγειονομικές Αρχές όσα σχετικά πιστοποιητικά είναι απαραίτητα

Οποιοσδήποτε ταξιδιώτης, οπουδήποτε κι αν ταξιδεύει, ακόμα και μέσα στην ίδια του τη χώρα, καλό είναι να είναι επαρκώς εμβολιασμένος, σύμφωνα με το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών και με την ηλικία του.

Γενικά το είδος των εμβολίων ή των αναμνηστικών δόσεων που πρέπει να κάνει κανείς, εξαρτάται από:

• Την ηλικία του και την επάρκεια της εμβολιαστικής του κάλυψης


• Την γενικότερη κατάσταση της υγείας του


• Τον τόπο προορισμού και τα νοσήματα που ενδημούν εκεί


• Το είδος της διαβίωσης και τις δραστηριότητές του στον τόπο προορισμού (π.χ. άλλες ανάγκες έχουν οι τουρίστες, άλλες οι επαγγελματίες υγείας, άλλες οι εργαζόμενοι στην ύπαιθρο)


• Τη διάρκεια παραμονής του (π.χ. συνιστάται εμβολιασμός κατά της Ηπατίτιδας Β σε όσους σκοπεύουν να παραμείνουν σε μια χώρα περισσότερο από 3-6 μήνες)

Αυτό εξαρτάται από την κατάσταση της υγείας του, τον τόπο προορισμού, τις κλιματολογικές συνθήκες και το είδος των δραστηριοτήτων που θα ακολουθήσει. Καλό είναι πάντως να έχει κανείς μαζί του για περίπτωση ανάγκης:

• Τα φάρμακα που τυχόν παίρνει συστηματικά


• Φάρμακα για τη ναυτία


• Αντιπυρετικά


• Παυσίπονα


• Ηλεκτρολύτες για τη διάρροια των ταξιδιωτών


• Εντομοαπωθητικά


• Σκευάσματα για την αντιμετώπιση των τσιμπημάτων


• Αντιαλλεργικά


• Είδη πρώτων βοηθειών


• Αντηλιακό

• Σχολαστικό πλύσιμο των χεριών, κυρίως πριν το φαγητό, μετά τη χρήση τουαλέτας και μετά την επαφή με αντικείμενα που μπορεί να είναι μολυσμένα


• Αποφυγή επαφής με σωματικά υγρά, χώμα, νερά που μπορεί να είναι μολυσμένα και ζώα


• Αποφυγή τρυπημάτων ακόμα και για καλλωπιστικούς λόγους (π.χ. τατουάζ, τρύπημα αυτιών κ.λ.π.)


• Αποφυγή μη ασφαλών σεξουαλικών επαφών


• Αποφυγή κατανάλωσης νερού, πάγου και τροφίμων που δεν είναι ασφαλή


• Αποφυγή των κλειστών σκοτεινών χώρων που δεν αερίζονται καλά στους οποίους συχνάζουν πολλά άτομα

Τα συνηθέστερα νοσήματα είναι:

• Διάρροια των ταξιδιωτών


• Βακτηριακή δυσεντερία


• Τυφοειδής πυρετός και άλλες σαλμονελλώσεις


• Ηπατίτιδα Α


• Διάφορες παρασιτώσεις


• Πολιομυελίτιδα


• Χολέρα κ.α.

• Μην το χρησιμοποιήσετε, ούτε σε μορφή πάγου, ούτε και για το βούρτσισμα των δοντιών


• Χρησιμοποιείστε εμφιαλωμένο νερό, αν υπάρχει


• Βράστε το νερό της βρύσης (είναι η καλύτερη μέθοδος)


• Μαζέψτε νερό βρύσης σε κάποιο σκεύος και προσθέστε τις ειδικές ταμπλέτες ή περάστε το από ειδικό φίλτρο που κατακρατεί τους διάφορους μικροοργανισμούς


• Πιείτε ζεστά ροφήματα (π.χ. τσάι, καφέ) ή εμφιαλωμένα αναψυκτικά και χυμούς


• Μην πίνετε από ποτήρια που δεν ξέρετε με τι νερό έχουν πλυθεί


• Μην πίνετε κρύα ποτά που περιέχουν παγάκια αμφίβολης προέλευσης


• Μην τρώτε ωμές σαλάτες που έχουν πλυθεί με νερό αμφίβολης προέλευσης

Τα συνηθέστερα νοσήματα είναι:

• Διάρροια των ταξιδιωτών


• Όλα όσα μεταδίδονται με το νερό


• Βρουκέλλωση (Μελιταίος πυρετός)


• Τροφικές δηλητηριάσεις από διάφορα μικρόβια (π.χ. σταφυλόκοκκο)

• Τα τρόφιμα, τα λαχανικά και τα φρούτα που έχετε πλύνει μόνοι σας με ασφαλές νερό


• Τα τρόφιμα ή τα φρούτα που έχετε καθαρίσει μόνοι σας


• Τα καλοψημένα και φρεσκομαγειρεμένα τρόφιμα που δεν έχουν έρθει σε επαφή με έντομα ή σκόνη


• Τα τρόφιμα που δεν περιέχουν ωμά προϊόντα ή ωμά αυγά ή γάλα μη παστεριωμένο


• Τα τρόφιμα που δεν περιέχουν βιοτοξίνες (όπως μερικά τροπικά ψάρια)

Είναι η συνηθέστερη πάθηση που μπορεί να συμβεί στους ταξιδιώτες και η οποία προκαλείται από πληθώρα μικροοργανισμών. Προσβάλλει (σε διαφορετικό βαθμό) έως και το 80% των ταξιδιωτών, συνήθως νεαρούς ενήλικες. Ο κίνδυνος ποικίλλει από πολύ μικρό (όταν τηρούνται οι κανόνες υγιεινής και τα προληπτικά μέτρα) έως πολύ υψηλό ( όταν γίνεται κατανάλωση τροφίμων από πλανόδιους πωλητές ή και κατανάλωση - χρήση μη ασφαλών υδάτων). Συνήθως διαρκεί 3-7 ημέρες και σπανιότατα είναι απειλητική για τη ζωή. Δεν συνιστάται η προφυλακτική χρήση αντιβιοτικών ή η χρήση αντιδιαρροϊκών φαρμάκων, εκτός κι αν ο θεράπων γιατρός έχει δώσει άλλες οδηγίες. Συνήθως αυτοπεριορίζεται και ανταποκρίνεται καλά στην καλή ενυδάτωση (λήψη υγρών και ηλεκτρολυτών για αποφυγή αφυδάτωσης). Η θεραπευτική χρήση αντιβιοτικών και αντιδιαρροϊκών φαρμάκων συνιστάται σε σοβαρότερες περιπτώσεις και θα πρέπει να γίνεται με ιατρική οδηγία.

Χρήση από του στόματος διαλυμάτων ηλεκτρολυτών για αποφυγή ή διόρθωση αφυδάτωσης:

• Παιδιά μικρότερα των 2 ετών: 1 / 2 – 1 / 4 φλιτζάνι (50-100 ml) μετά από κάθε διαρροϊκή κένωση


• Παιδιά 2-10 ετών: 1 / 2 – 1 φλιτζάνι (100-200 ml) μετά από κάθε διαρροϊκή κένωση


• Μεγαλύτερα παιδιά και ενήλικες: Απεριόριστες ποσότητες, εκτός κι αν ο γιατρός σας έχει δώσει άλλη οδηγία (π.χ. αν πάσχετε από υπέρταση, καρδιακή νόσο, νεφρική δυσλειτουργία, κ.λ.π. ή αν παίρνετε συστηματικά κάποια φάρμακα).

Αν δεν υπάρχει διαθέσιμο ειδικό διάλυμα ηλεκτρολυτών, μπορείτε να το παρασκευάσετε ως εξής: Σε ένα λίτρο νερό, προσθέτετε 6 κουταλάκια ζάχαρη και 1 κουταλάκι αλάτι και πίνετε τις ποσότητες που προαναφέρθηκαν.

Γιατί στις ενδημικές χώρες, τα έντομα (κουνούπια, μύγες, τσιμπούρια κ.λ.π.) μεταφέρουν μέσω των τσιμπημάτων διάφορες ασθένειες όπως:

• Ελονοσία


• Δάγγειος πυρετός


• Κίτρινος πυρετός


• Λεϊσμανίαση


• Αιμορραγικοί πυρετοί


• Ιαπωνική εγκεφαλοπάθεια


• Εγκεφαλίτιδα από τσιμπούρια


• Τρυπανοσωμίαση κ.α.

• Αποφύγετε όσο μπορείτε την έκθεση σε έντομα


• Αποφύγετε να είστε κοντά σε στάσιμα ύδατα


• Προσπαθήστε να μην είστε σε εξωτερικούς χώρους τις ώρες της μεγαλύτερης δραστηριότητας των εντόμων (λυκόφως, λυκαυγές)


• Προτιμήστε αν είναι δυνατόν καταλύματα με κλιματισμό ή με κάποια προστασία κατά των εντόμων (π.χ. σήτες στα παράθυρα) και αν αυτό δεν είναι εφικτό ή αν μένετε σε σκηνή, χρησιμοποιήστε κουνουπιέρα


• Αν πρέπει να είστε έξω τις ώρες της μεγαλύτερης δραστηριότητας των εντόμων, φορέστε ανοιχτόχρωμα ρούχα (ώστε στην επιστροφή σας να μπορείτε να τα ελέγξετε για την παρουσία εντόμων- τσιμπουριών) που να σας καλύπτουν όσο περισσότερο γίνεται. Βάλτε το παντελόνι σας μέσα στις κάλτσες σας και φορέστε μπότες


• Ψεκάστε τα ρούχα σας και τα σκεπάσματά σας με εντομοαπωθητικά που περιέχουν περμεθρίνη. Παραμένει δραστική για μήνες, αν δεν μεσολαβήσει πλύσιμο


• Ισχυρά εντομοαπωθητικά (για τοπική χρήση ή για ψεκασμούς) είναι αυτά που περιέχουν DEET <35% (για τα παιδιά 2- 6 ετών συνιστάται προσεκτική και σποραδική χρήση DEET<10%, ενώ για παιδιά μικρότερα των 2 ετών απαγορεύεται λόγω τοξικότητας). Είναι επικίνδυνο αν ληφθεί από το στόμα. Μην το εισπνέετε, αποφύγετε την επαφή του με τα μάτια και το στόμα καθώς και με ερεθισμένες ή πληγωμένες περιοχές του δέρματος


• Κουνουπιέρες και εντομοαπωθητικά, πρέπει να τα έχετε φέρει μαζί σας

Τα κουνούπια δεν ζουν σε υψόμετρο μεγαλύτερο από 1500-2000 μέτρα.

• Αποφύγετε τη διαβίωση σε δασικές ή αγροτικές εκτάσεις κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού


• Αν κάνετε περιπάτους ή πρέπει να βρίσκεστε σε τέτοιες περιοχές, φορέστε ανοιχτόχρωμα ρούχα (ώστε στην επιστροφή σας να μπορείτε να τα ελέγξετε για την παρουσία τσιμπουριών) που να σας καλύπτουν όσο περισσότερο γίνεται. Βάλτε το παντελόνι σας μέσα στις κάλτσες σας και φορέστε μπότες.

Τα συνηθέστερα νοσήματα είναι:

• Τέτανος


• Ορισμένα παράσιτα


• Άνθρακας κ.α.

Τα συνηθέστερα νοσήματα που μεταδίδονται με την επαφή με σωματικά υγρά ή κόπρανα ζώων, μετά από δάγκωμα, μετά από επαφή με προσβεβλημένο ζώο ή μετά από κατανάλωση μολυσμένου κρέατος ή γαλακτοκομικών προϊόντων, είναι:

• Λύσσα


• Εχινοκοκκίαση


• Βρουκέλλωση


• Άνθρακας


• Ορισμένοι ιογενείς αιμορραγικοί πυρετοί


• Ορισμένες παρασιτώσεις

Τα συνηθέστερα νοσήματα που μεταδίδονται με τον αέρα (συνήθως από άνθρωπο σε άνθρωπο σε κλειστούς χώρους που δεν αερίζονται καλά) είναι:

• Γρίπη και άλλες ιογενείς λοιμώξεις του αναπνευστικού


• Φυματίωση


• Λοιμώξεις από μηνιγγιτιδόκοκκο, πνευμονιόκοκκο κ.α.

• Σε μεγάλο υψόμετρο, η ατμοσφαιρική πίεση και το οξυγόνο είναι ελαττωμένα και μπορεί να προκληθεί υποξία, κυρίως μετά από τα 3500 μέτρα. Ταχεία άνοδος σε αυτό το ύψος μπορεί να προκαλέσει οξεία υποξία (μέσα σε 1-6 ώρες) η οποία μπορεί να αποβεί μοιραία.


• Σε υψόμετρο 1500-3500 μέτρων η αντοχή στη φυσική άσκηση είναι ελαττωμένη και παρουσιάζεται ταχύπνοια.


• Τα πρώτα συμπτώματα είναι πονοκέφαλος, ανορεξία, ναυτία, έμμετοι, κόπωση, αϋπνία, ευερεθιστότητα. Άτομα με προϋπάρχοντα καρδιολογικά, αναπνευστικά προβλήματα ή αναιμία είναι πιο ευάλωτα και θα πρέπει να συμβουλεύονται το γιατρό τους πριν επιχειρήσουν άνοδο σε τέτοια υψόμετρα.


• Γενικά σταδιακή άνοδος (σε 2-3 ημέρες) και προοδευτική προσαρμογή είναι ασφαλέστερη. Αν αυτό δεν είναι εφικτό, η προφυλακτική χορήγηση φαρμάκων (ακεταζολαμίδη) από το θεράποντα ιατρό, μπορεί να έχει κάποια προστατευτική δράση.

• Σε ψυχρό περιβάλλον υπάρχει η πιθανότητα πρόκλησης υποθερμίας, κρυοπαγημάτων και επιδείνωσης διαφόρων παθολογικών καταστάσεων όπως είναι τα καρδιολογικά νοσήματα και τα προβλήματα του κυκλοφορικού συστήματος.


• Η υποθερμία είναι η επικίνδυνη πτώση της θερμοκρασίας του σώματος, όπου οι μηχανισμοί διατήρησης της κεντρικής θερμοκρασίας του οργανισμού δεν μπορούν να αντιρροπήσουν την απώλεια θερμότητας από το σώμα. Μπορεί να συμβεί ακόμα κα σε ήπιες μέρες, ιδιαίτερα όταν ο καιρός είναι υγρός και σε θερμοκρασίες περιβάλλοντος έως και 10ο C. Πιο ευαίσθητοι είναι τα παιδιά και οι ηλικιωμένοι. Εμφανίζεται με ρίγη, τρομώδη ομιλία σαν τραύλισμα, μειωμένη επαφή με το περιβάλλον, σύγχυση, απώλεια προσανατολισμού, αστάθεια στο βάδισμα (τρέκλισμα) και τελικά καρδιακή ανακοπή. Ρίγη που σταματάνε, είναι σημάδι εξάντλησης του οργανισμού και αποτελούν επικίνδυνο σημάδι.


• Τα κρυοπαγήματα είναι το πάγωμα των ιστών του σώματος. Το δέρμα στο προσβεβλημένο μέρος γίνεται λευκό και σκληρό, οιδηματώδες, με πόνο, κνησμό και μούδιασμα.

Εφόσον το ταξίδι σας περιλαμβάνει εξωτερικές δραστηριότητες (π.χ. χειμερινά σπορ) σε ψυχρό περιβάλλον, θα πρέπει να έχετε στο νου σας τα εξής:

• Ντυθείτε ζεστά και παραμείνετε στεγνοί
  Ο ρουχισμός σας θα πρέπει να περιλαμβάνει χαλαρά, μαλακά, λεπτά και ζεστά ρούχα από μαλλί, μετάξι ή πολυπροπυλένιο. Είναι προτιμότερο να φοράτε αρκετά ρούχα το ένα πάνω στο άλλο ,ώστε να προσθέτετε ή να αφαιρείτε, ανάλογα με τη θερμοκρασία. Τα εξωτερικά ρούχα θα πρέπει να περιλαμβάνουν οπωσδήποτε ένα αδιάβροχο και ένα αντιανεμικό. Μην αμελήσετε την κάλυψη του κεφαλιού, των αυτιών, της μύτης, των χεριών και του στόματος με ειδικούς σκούφους ή μάσκες και γάντια (κατά προτίμηση αδιάβροχα). Τα παπούτσια σας επίσης θα πρέπει να είναι αδιάβροχα, άνετα και αντιολισθητικά.


• Να θυμάστε ότι:
• Τα υγρά ρούχα παγώνουν το σώμα ταχύτατα. Η επαφή με παγωμένο νερό αυξάνει 25-30 φορές περισσότερο την απώλεια θερμότητας από το σώμα
• Ο ψυχρός αέρας μπορεί να διώξει πολλή από τη θερμότητα που παράγει το σώμα σας
• Η έντονη εφίδρωση αυξάνει την απώλεια θερμότητας, γι αυτό βγάλτε μερικά ρούχα όταν ζεσταθείτε πολύ
• Περίπου το 50% της θερμότητας που χάνει το σώμα, χάνεται από το κεφάλι και το πρόσωπο
• Το μεγάλο υψόμετρο και ο ψυχρός αέρας αφυδατώνουν το σώμα και προκαλούν ζάλη, ξηροστομία, πονοκέφαλο και μυαλγίες
• Η επαφή του δέρματός με αλκοόλ ή βενζίνη (π.χ. όταν προσπαθείτε να ζεσταθείτε ή να γεμίσετε καύσιμα το αυτοκίνητό σας, το snowmobile ή το εκχιονιστικό μηχάνημα), προκαλεί ταχύτατη απώλεια θερμότητας από το σώμα
• Ο οργανισμός εργάζεται σκληρά προσπαθώντας να παράγει θερμότητα. Μην τον πιέζετε περισσότερο με υπερβολικές δραστηριότητες, ιδιαίτερα αν πάσχετε από καρδιολογικά νοσήματα ή αρτηριακή υπέρταση.

• Οι απότομες μεταβολές της θερμοκρασίας και της υγρασίας μπορεί να προκαλέσουν απώλεια ύδατος και ηλεκτρολυτών από τον οργανισμό, προκαλώντας θερμική εξάντληση και θερμοπληξία.


• Ιδιαίτερα ευπαθείς είναι οι ηλικιωμένοι, τα μικρά παιδιά και όσοι χρειάζεται να παίρνουν φάρμακα που οδηγούν σε επιπλέον απώλεια ύδατος και ηλεκτρολυτών (όπως π.χ. ορισμένα αντιυπερτασικά φάρμακα).


• Στα θερμά κλίματα μπορεί να επιδεινωθούν προϋπάρχουσες καρδιαγγειακές παθήσεις καθώς και παθήσεις του γαστρεντερικού συστήματος. Αντίθετα, ρευματικοί πόνοι και ορισμένες από τις χρόνιες παθήσεις του αναπνευστικού συστήματος μπορεί να παρουσιάσουν ύφεση.


• Οι ερεθισμοί του δέρματος και μυκητιασικές λοιμώξεις είναι αρκετά συχνά και μπορούν να αποφευχθούν με καλή καθαριότητα και διατήρηση στεγνών των προσβεβλημένων περιοχών (π.χ με τάλκ ή ειδικές αντιμυκητιασικές πούδρες).


• Η έκθεση σε ζεστό, ξηρό αέρα με αρκετή σκόνη, μπορεί να οδηγήσει σε ερεθισμούς και φλεγμονές των ματιών και του αναπνευστικού συστήματος γι αυτό καλό είναι να αποφεύγονται αυτές οι συνθήκες και να προφυλάσσονται τα μάτια και η μύτη.


• Η υπεριώδης ηλιακή ακτινοβολία μπορεί να προκαλέσει βλάβες στο δέρμα (βραχυπρόθεσμα ηλιακά εγκαύματα, φωτοευαισθησία λόγω αλληλεπίδρασης με διάφορα φάρμακα ή καλλυντικά και μακροπρόθεσμα γήρανση του δέρματος, καρκίνο ή μελάνωμα), στα μάτια (βραχυπρόθεσμα κερατίτιδα και μακροπρόθεσμα καταρράκτη) και θερμική εξάντληση (ηλίαση). Η ένταση της ακτινοβολίας είναι μεγαλύτερη 4 ώρες γύρω από το μεσουράνημα του ήλιου. Η υπεριώδης ηλιακή ακτινοβολία μπορεί επίσης να διεισδύσει στο νερό σε βάθος 1 μέτρου ή και περισσότερο.


• Ιδιαίτερα ευάλωτοι είναι οι άνθρωποι με ανοιχτόχρωμο δέρμα και τα μικρά παιδιά.


• Η υπεριώδης ηλιακή ακτινοβολία επίσης μπορεί να προκαλέσει καταστολή στο ανοσοποιητικό σύστημα, αυξάνοντας τις πιθανότητες για πρόκληση λοιμώξεων ενώ παράλληλα μπορεί να ελαττώσει την αποτελεσματικότητα ορισμένων εμβολίων.

Γι αυτό θα πρέπει να:

• Αποφεύγετε την έκθεση στον ήλιο, ιδιαίτερα τις μεσημεριανές ώρες ιδιαίτερα δε αν παίρνετε κάποια φάρμακα όπως αντισυλληπτικά, ορισμένα αντιβιοτικά και ανθελονοσιακά ή αν εφαρμόζετε τοπικά στο δέρμα σας αρώματα ή σκευάσματα που περιέχουν έλαια περγαμόντου, κίτρου ή άλλων εσπεριδοειδών (περιέχονται και σε ορισμένα φυτικά εντομοαπωθητικά)


• Καλύπτετε το σώμα με ανοιχτόχρωμα ρούχα, τα οποία θεωρείται ότι προστατεύουν περισσότερο ακόμα και από τα καλύτερα αντηλιακά.


• Εφαρμόζετε αντηλιακά (UVA και UVB) με δείκτη προστασίας άνω του 15 στα σημεία που δεν καλύπτονται από ρούχα.


• Προστατεύετε τα μάτια με καλής ποιότητας γυαλιά ηλίου με ειδικά προστατευτικά φίλτρα και για τα δύο είδη ακτινοβολίας.


• Φοράτε πλατύγυρο καπέλο


• Να πίνετε πολλά υγρά (χωρίς αλκοόλ), να προσθέτετε αλάτι στα τρόφιμα (εφ΄ όσον επιτρέπεται από το θεράποντα ιατρό), να ακολουθείτε ελαφριά διατροφή, να κάνετε συχνά ντους και να φοράτε ελαφριά βαμβακερά ρούχα

Καλό είναι να αποφεύγεται η κολύμβηση σε λίμνες, ποταμούς ή αρδευτικά κανάλια σε περιοχές που είναι γνωστό ότι ενδημούν διάφορα παράσιτα στο νερό και να προτιμάται η θάλασσα.

• κολυμπάτε σε θάλασσες κατά τη διάρκεια ή ύστερα από δυνατή νεροποντή. Τα φερτά ύδατα από ρυάκια, χείμαρρους ή απορροές δρόμων μπορεί να μεταφέρουν διάφορα ακάθαρτα ή τοξικά υλικά που μπορούν να μολύνουν τη θάλασσα


• Αποφύγετε την κολύμβηση σε θάλασσες που έχουν σημάδια ρύπανσης (π.χ. πετρελαιοκηλίδες, νεκρά ψάρια, απόβλητα κ.λ.π.)


• Αποφεύγετε την κολύμβηση 2 μέτρα τουλάχιστον εκατέρωθεν από το στόμιο εκβολής των αγωγών όμβριων υδάτων στη θάλασσα


• Εναλλακτικά κολυμπήστε σε καλά χλωριωμένες πισίνες. Θυμηθείτε ότι το χλώριο σκοτώνει όλους τους παθογόνους μικροοργανισμούς αλλά για ορισμένους από αυτούς απαιτείται περισσότερος χρόνος. Στις θερμαινόμενες πισίνες ή στα spa η θερμότητα προκαλεί ταχύτερη εξάτμιση του χλωρίου

Τα συνηθέστερα συμπτώματα που μπορεί να υποδηλώνουν κάποια λοιμώδη ή τροπική ασθένεια είναι:

• Πυρετός (το συχνότερο και συνηθέστερο σύμπτωμα)


• Κοιλιακοί πόνοι


• Διάρροια


• Απώλεια βάρους


• Κόπωση


• Βήχας


• Δερματικές εκδηλώσεις (π.χ. εξανθήματα)

Αν παρατηρήσετε κάποιο από αυτά τα συμπτώματα θα πρέπει να συμβουλευτείτε το γιατρό σας.